AKTIVNOSTI:

  • Poseta Manastiru Tronoša.
  • Obilazak Tršića.
  • Slobodno vreme u Etno selu “Sunčana Reka”.
  • Fotografisanje Kućice na Drini.
  • Poseta Manastiru Rača.
  • Uživanje u reci Vrelo i njenom okruženju.
  • Krstarenje brodom Perućačkim jezerom i Drinom.
  • Obilazak Ovčar Banje.

OPIS:


Manastir Tronoša – Manastir Tronoša nalazi se 17 km od Loznice, na putu za Krupanj. Po predanju, izgradnja manastira se vezuje za kralja Dragutina, koji je počeo podizati manastir, ali ga je smrt pretekla, pa ga je završila njegova žena Katarina 1317. godine. Tokom Turskog perioda Tronoša je nekoliko puta paljena, rušena i pljačkana. Ponovo je podignuta 1559. godine. Manastir je spaljen 1813. godine, a obnovljen je 1833. godine uz pomoć kneza Miloša Obrenovića. Manastirska crkva posvećena je Vavedenju Presvete Bogorodice. Oštećena je i tokom Drugog svetskog rata. Ponovo je obnovljena 1961. godine i otada manastirski kompleks poprima današnji izgled. Današnji manastirski kompleks čine: crkva, novi konak sa prostranom trpezarijom, izložbeni prostor i Muzej Vukovog ranog školovanja. Ceo manastirki kompleks je skladan i prilagođen turističkom boravku.

Za manastir Tronošu vezan je jedan od najlepših narodnih običaja: Ratarske sveće. Dva susedna sela skupljaju priloge i prilažu manastiru Tronoši, u vosku izlivene sveće za Veliki četvrtak. Sveće su visoke oko 2 m i teške preko 50 kg. Ni u najtežim danima istorije ovog kraja, ovaj običaj nije prekidan. Nedaleko od manstira Tronoše, nalazi se desetocevna betonska česma sa hladnom izvorskom vodom, koju narodno predanje pripisuje devetorici braće Jugovića i starom Jug – Bogdanu. Iznad česme izdiže se kapela Svetog Velikomučenika Pantelejmona. Prvobitna česma i kapela, po narodnom predanju podignute su uoči Kosovske botke 1388. godine. Mnogo puta su kroz istoriju rušene. Sadašnja kapela sa česmom podignuta 1968. godine.


Tršić – Verovatno najpoznatije selo u Srbiji, Tršić, nije samo rodno mesto jedne od najznačajnijih ličnosti srpske istorije, već je i apsolutno najposećenije ruralno naselje u Srbiji. Ovo maleno selo jedan je od prvih, pravih srpskih “brendova” kada je reč o turizmu, a nalazi se 7 kilometara od Loznice, na putu prema Valjevu. Ovo je i jedan od najlepših prirodnih predela Srbije, a očuvanje ove zelene sredine umnogome ima veze baš sa Tršićem. Godine 1787. u ovom selu rodio se Vuk Karadžić, veliki reformator srpskog jezika i jedan od prvih, pravih kulturnih diplomata svoga vremena. Biografija ovog samoukog učitelja jedna je od najimpresivnijih i najinteresantnijih u srpskoj istoriji, a njegov rad toliko značajan da nikakve promene koje su naredna dva veka donele, smene političkih sistema i kulturnih modela nisu poljuljale njegov autoritet. Vuk Stefanović Karadžić postavio je okvire moderne Srbije kroz osnovni rad na institucijama kulture i obrazovanja, reformator jezika i pisma, prvi izdavač knjiga, sastavljač izuzetno vrednih zbirki narodnog stvaralaštva i prvog Srpskog Riječnika.

Međutim, među svim tezama njegove radne biografije često se gubi čovek koji je sve to postigao, a pravi susret sa čovekom, a ne idejom koja stoji iza ovog velikog imena možete doživeti samo na jednom mestu – u Tršiću. Do ovog sela danas vodi asfaltirani put, a čitav kraj zaštićen je zakonom kao mesto izuzetnog kulturnog, istorijskog i prirodnog značaja i ima titulu muzeja na otvorenom. Ukupno 35 razbacanih drvenih kućica koje su povezane malim stazama koje vrludaju pored bunara, taraba i otvorenih ognjišta, u autentičnom stanju u kom ga ih sam Vuk Karadžić opisivao u svojim delima, čine ovo jedinstveno tipično dinarsko srpsko selo XIX veka, u kojem danas možete prošetati prošlošću. Predivan ambijent čuva Memorijalni muzej i rodnu kuću Vuka Stefanovića Karadžića koja je ujedno kulturna, etnološka i memorijalna postavka. Soba u kojoj se rodio, radio i živeo, u kojoj je stvarao i slušao tradicionalne guslare; vajat i kačara i koš za kukuruz, skromne dimenzije i bazična jednostavnost predmeta ovde podsetiće vas da materijalna bogatstva nisu osnova velikog duha, slobode, niti postignuća.

Maleni tronožac, krevet, otvoreno ognjište i sto, ikone i jedan jedini portret Vuka Karadžića danas deluju gotovo kao igračke za decu, te je skoro garantovano da ćete odavde otići pod neverovatnim utiskom. Ovaj portret jedini je predmet mlađi od vlasnika ove kuće, a naslikao ga je Pavel Đurković 1816. godine. Ovo etno selo prošireno je 1964. godine velikim amfiteatrom i pozornicom, kako bi se izašlo u susret potrebama Vukovog Sabora – godišnje manifestacije koja je tada postala i jedan od najvećih kulturnih događaja u Jugoslaviji (danas Srbiji). Poslednja rekonstrukcija i obnova Tršića urađena je 1987. godine, povodom stogodišnjice rođenja velikog kulturnog poslenika i reformatora, kada je Tršić dobio svoje zvanje muzeja na otvorenom, i kada je prepoznat kao mesto od nacionalnog značaja.


Etno selo Sunčana Reka – Na desnoj obali reke Drine, u sedištu gučevskog raseda, između planine Gučevo (Republika Srbija) i Majevice (Republika Srpska), u Banji Koviljači, nalazi se Etno selo “Sunčana Reka” (površine 7ha). Etno selo “Sunčana Reka” pruža jedinstvenu oazu za odmor, opuštanje, sport i rekreaciju koja je i te kako potrebna ljudima koji su opterećeni svakodnevnim obavezama, ubrzanom tempu života, izloženi su stresu i nemaju dovoljno vremena da se posvete sebi i svojoj porodici. Kada je krajem 60-tih godina poznati američki glumac Robert De Niro putovao auto stopom kroz Srbiju, put ga je doveo i na obalu reke Drine, u Banju Koviljaču, u blizinu Etno sela „Sunčana Reka”. Pored reke Drine je prenoćio. Reka Drina je ostavila na njega veliki utisak i sećajući se na jedinstvenu i neponovljivu reku, on je svojoj kćerki dao ime Drina. U znak zahvalnosti što je našu Drinu predstavio svetu u najlepšem svetlu, mi smo jedno naše naselje nazvali Robert de Niro…

Ono što etno selo čini prepoznatljivim je „Kafana pod vrbom” koja pruža gostima usluge ishrane. Kapacitet objekta je 250 mesta, urađen je u etno stilu, pa se gosti prijatno osećaju. Za svakog, pa i najzahtevnijeg gosta, ima bogat izbor nacionalnih jela i kvalitetan izbor vina sa prostora Srbije. Ispred „Kafane pod vrbom” se nalaze dve terase – otvorena terasa (700 mesta) i natkriveni letnjikovac (40 mesta). Pravu atrakciju predstavlja otvorena kuhinja i ognjište, gde gost može da uživa gledajući pripremanje hrane.


Kućica na Drini – Na samo 15 kilometara od Kaluđerskih Bara na Tari nalazi se prelepa kućica na sred Drine. Već tri decenije, “Kućica na steni”, predstavlja jedan od najoriginalnijih i najsimpatimačnijih kutaka i autentični simbol Bajine Bašte. Davne 1968. godine, uz pomoć nekolicine drugara, zaljubljenika u reku, na velikoj steni na sredini Drine, preko puta “Zorčine barake” (danas kafane “Kod dve lipe”), podigao ju je Milija Mandić zvani Gljiva. Napravili su skromnu drvenu kućicu u kojoj su mnogobrojni bajinobaštanski đaci i studenti provodili veliki deo svog letnjeg školskog raspusta. Od tada do danas, generacije devojaka i mladića započinjali su svoje prve plivačke i kajakaške zaveslaje, da bi kasnije, mnogi među njima, postizali vrhunske sportske rezultate. Baš u ovoj kućici sazrela je ideja za osnivanje Kajakaškog kluba “Drina”, čiji su kajakaši od osnivanja doneli našem gradu bezbroj pobeda i medalja iz zemlje ali i Evrope.

Na žalost, nepredvidiva i neukrotiva Drina, ume svojom divljom prirodom da vrlo neprijatno iznenadi, veliki vodostaji više puta su plavili, rušili i odnosili kućicu, ali ju je Gljiva uvek popravljao, vraćao staru i podizao novu. U decembru 1999. nabujala Drina je po peti put odnela kućicu. Na obnovu kućice se čekalo sve do 2005 godine. Po šesti put je obnovljena kada su na stenčici izlivene dve stabilne betonske grede kao čvrsta osnova za postavljanje drvenog objekta. Nakon velike poplave u decembru 2010. godine moćna Drina je ponovo skinula kućicu sa stene. Od 2011. godine kućica ponovo krasi reku Drinu i stoji kao prepoznatljiv simbol Bajine Bašte i idealan odmor svima koji do nje uspeju doći.


Manastir Rača – Pored rečice Rače, a u neposrednoj blizini Bajine Bašte nalazi se srednjevekovni manastir Rača. Ovaj manastir je  zadužbina kralja Dragutina Nemanjića (monaško ime Teokstit). Dragutin je na presto došao 1276. godine da bi zbog zdravstvenih prolema bio prinuđen da presto ustupi 1282. godine svome mlađem bratu Milutinu. Rača je dobila naziv po imenici rak, koja je predslovenska i koju danas imaju svi slovenski jezici. U XVII veku počinje opšti rad u prepisivanju i umnožavanju knjiga, a tome su se pridružili i monasi manastrira Rače. Osnovana je prepisivačka škola koja je radila u skitu Sv. Đorđa u Banji. U podnožju Banje teče rečica Rača, pored samog svetilišta, iz dubine planine izvire vrelo koje se zove Lađevac koje ima lekovita svojstva te se zbog toga lokalitet i naziva banjom. Pominju se do 1690. godine prepisivači: Ćirjak, Hristofor, Simeon, Teodor, Silvestar, Prohor, Arsenije, Isak, Josif i drugi. Blagodareći njihovoj molitvenoj predanosti pisanju, nastala je posebna škola srpske pismenosti i kulture, a  boljih i većih pisaca u ono vreme nije bilo. Do sada je otkriveno 40 zapisa i oko 15 bogoslužbenih knjiga koje su nastale u Rači odnosno u skitu Sv. Đorđa. Izvarednom kaligrafijom i iluminacijom izdvajao se posebno Hristifor Račanin. Tokom Drugog svetskog rata u mastiru Rača je u periodu april 1941. – 8.jul 1943. godine čuvana najdragocenija knjiga srpske književnosti – Miroslavljevo jevanđelje, koje predstavlja najstariju sačuvanu knjigu pisanu na srpskom književnom jeziku. Nemci su 1941. godine opljačkali manastir, a 16.oktobra 1943. godine bugarska kaznena ekspedicija je ponovno opljačkala manastir i spaljeni su konaci.


Reka Vrelo – Reka Vrelo se nalazi na desnoj obali Drine, u naselju Perućac, 13 km uzvodno od Bajine Bašte u Nacionalnom parku Tara. Duga je samo 365 metara i važi za jednu od najkraćih reka u Evropi. Pošto njen tok ima isto onoliko metara koliko godina ima dana naziva se još i „Reka godina“. Reka Godina ne menja dužinu ni milimetar, zbog čega se veruje da mladi, pre nego što stupe u brak, treba da dođu na njenu obalu kako bi njihova ljubav ostala zauvek nepromenjena. Kažu da je ova rečica mistična i da je mnogima pomogla da dobiju potomke i otklone razne psihofizičke tegobe. Kako se veruje, sreća čeka svakog ko prepešači ceo njen tok i pritom joj daruje novčić koji je prenoćio pod jastukom. Mnogi tvrde da su im se želje ispunile u roku od 365 dana nakon što što su se prvi put nad „Godinom“ pomolili.

Reka Vrelo nastaje od jakog kraškog vrela Perućac na nadmorskoj visini od 234 metra u podnožju planine Tare. Voda Vrela potiče od dreniranih padavina sa prostranog krečnjačkog platoa Tare. Prosečna izdašnost perućačkog vrela iznosi 330 l/s, dok je prosečna temperatura vode oko 10 stepeni. Na kraju svog kratkog toka uliva se u Drinu vodopadom visine 14 metara. Iako, vrlo kratka, ova rečica poseduje sve ono što imaju i one mnogo veće reke – veliki moćni izvor, jedan ribnjak na desnoj obali, vodenicu na levoj obali, jednu levu pritoku u vidu bistrog potočića, naselje na levoj obali, tri mosta, mini hidroelektranu… Iznad same rečice nalazi se istoimeni restoran sa predivnom terasom. Vrelo je poribljeno kalifornijskom pastrmkom i mladicom. Po humkama i obalama Vrela rastu jova, jarebika, jasen, gorski javor, brest, crna zova, orah… Na ovoj reci od 1927. godine radi mini-hidroelektrana „Vrelo“, sa snagom od 60 kw i prosečnom godišnjom proizvodnjom 300.000 kwh. Drina sa rekom „Vrelo“ je u akciji izbora sedam srpskih čuda prirode u organizaciji Turističke organizacije Srbije osvojila prvo mesto.


Krstarenje brodom Perućačkim jezerom i Drinom – Kanjon Drine je jedan od najdubljih kanjona u svetu (na pojedinim mestima i do 1000 m). Već posle pola sata plovidbe ulazite u predeo koji krasi zelena boja vode i šumom obrasle litice koje spajaju vodu sa nebom. Trenutci provedeni u kanjonu su svakako, nesvakidašnji, nestvarni i neponovljivi… Brod “Grizzly 1” je dimenzija 12 x 8 m, raspolaže kapacitetima od 55 – 60 mesta za sedenje u sklopu natkrivene palube. Na brodu se nalaze još i kapetanska kabina, kuhinja i toalet. Brod je otvorenog tipa i namenjen je za plovidbu u periodu 01.05 – 15.10. osim u slučaju ekstremno loših vremenskih uslova. Tokom vožnje lagana muzika uz prijatan ambijent i veliki izbor alkoholnih i bezalkoholnih pića. Brod „Grizzly 2“ je katamaranskog tipa, dimenzija 22,8 X 6,7 m i kapaciteta 140 mesta. Sastoji se od dva nivoa. Na prvom nivou se nalazi zatvoren salon, dok je na drugom nivou otvorena paluba. Na brodu se nalazi još i kapetanska kabina, kuhinja, šank i 3 toaleta. Opremljen je profesionalnim ozvučenjem, video bimom, kamerama za nadzor itd. Plovidbe kreću sa plaže jezera Perućac, i vozi se kroz kanjon reke Drine.


Ovčar Banja – U srcu Ovčarsko-kablarske klisure, okružena zelenilom prostranih šumskih kompleksa izvire termo-mineralna voda Ovčar Banje. Ovaj skriveni biser prirode nalazi se na 17. kilometru od Čačka na putu ka Zlatiboru, odnosno regiji Zapadna Srbiija (M5). Smeštena je u omanjem morfotektonskom proširenju, na ušću Banjskog potoka u Zapadnu Moravu, na nadmorskoj visini od 278 m. Pored termo-mineralnih izvora koji se koriste u terapiji, ova banja je jedinstvena u Srbiji jer se nalazi u  predelu  izuzetnih odlika,  okružena rekom, jezerima i nepreglednim zelenilom planina Ovčar(985) i Kablar (885). Postoje svedočanstva da su vode Ovčar banje korišćene za lečenje  ljudi od rimskog vremena, preko srednjovekovnog i turskog perioda do stvaranja nove srpske države u XIX veku.

Ovčar banja je 29. decembra 2011. godine i zvanično dobila status banje, što je od velikog značaja za dalji razvoj. Posebnu hidrografsku osoobenost predstavljaju termalne vode u Ovčar Banji (350 – 380C). Voda je homeoterma, slabo sumporovita. Lekovite komponente mineralne vode su makroelementi – kalcijum i natrijum; i mikroelementi – kalijum litijum, stroncijum, barijum, jod, brom, fosfor, fluor. Ovde je  na malom prostoru   skoncentrisano deset manastira iz srednjeg veka poznatih kao “Srpska Sveta Gora”. Manastiri Ovčarsko-kablarske klisure čuvaju duhovno  i umetničko bogatstvo stvarano  vekovima na ovim prostorima. Posetom manastira, gosti Ovčar Banje mogu da se upoznaju  sa istorijom  srpskog naroda, vrednim  kulturno-istorijskom nasleđem  i lepotama manastira Nikolje, Preobraženje i Blagoveštenje koji se nalaze u samoj  banji, ali i u ostalim manastirima   na padinama planina Ovčar i Kablar.