AKTIVNOSTI:

  • Poseta Valjeva
  • Šetnja Tešnjarom i centrom grada
  • Obilazak Narodnog muzeja
  • Obilazak Muselimov konak
  • Poseta manastira Ćelije
  • Šetnja kanjonom reke Gradac

OPIS:


→ Valjevo je moderan grad, ali i grad bogate istorije, tradicije i kulture. O tome svedoči i očuvano gradsko jezgro sa administrativnim zgradama, javnim ustanovama i spomenicima kulture, zgradom Narodnog muzeja i Valjevske gimnazije, galerijama, Grand hotelom, pešackim zonama i starim trgovačkim ulicama, malim trgovima i parkovima, brojnim spomenicima, uredenim kejom Kolubare. Valjevo i okolina imaju znacajne turističke potencijale, najpre kada je u pitanju planinski, banjski, rekreativni, verski ili avanturisticki turizam. Istakli bi planinu Maljen sa čuvenom visoravni Divčibare, koja  je najpopularnija. Ceo venac valjevskih planina privlači ljubitelje vožnje terenskim vozilima, biciklste, obožavaoce kanjoninga i speleologije, dok je reka Gradac jedna od najomiljenijih za ljubitelje sportskog ribolova (fly fishing) u ovom delu Evrope… Valjevo se urbanističko-arhitektonskim rešenjima još iz sredine 19.veka, počelo razvijati i graditi sa ulicama koje se seku pod pravim uglom i karakterističnim modernim građevinama tog vremena. Pored toga je jedan od retkih gradova koje se može pohvaliti kao grad sa dve čaršije, jednom modernom i drugom koja datira još iz vremena turske vladavine. Dan Grada je 20. mart, datum kada je Valjevo u Prvom srpskom ustanku 1804. godine oslobođeno od Turaka i kada počinje razvoj modernog grada sa evropskim obeležjima. Kao svoj duhovni praznik Grad Valjevo slavi Duhovski Ponedeljak.


→ Tešnjar  Proteže se desnom obalom reke, u samom centru naselja, baš preko puta mesta na kome su 1804. godine pogubljene istaknute ustanicke vode: Ilija Bircanin i Aleksa Nenadovic. Glavna ulica širine i do jedva šest metara, stešnjena je izmedu obale i padine brega, prilagodavajuci se krivini toka Kolubare. Zbog toga je, smatra se, i ceo kraj dobio ime Tešnjar. Na tom prostoru srpski pisac i dramaturg Joakim Vujic nabraja 1826. godine 100 ducana, da bi se, samo nekoliko godina kasnije, sagradilo još 86 novih lokala. Caršija je oživela, jer je bila usko vezana za „valjevski pandur”, vrstu sajma održavanog jednom, a kasnije i dva puta godišnje. Dušu Tešnjaru u 19. veku davali su ulicni prodavci, koji su u njemu boravili od ranog jutra, pa sve do prvog mraka. U rano jutro prvo bi nailazili prodavci salepa, koji je prodavan iz kanti, a sipan u cimentu. Salep su najcešce prodavali Makedonci koji su tokom dana prodavali alvu i bozu, a oko podne kiselo mleko. Celo pre podne su u Tešnjaru pekari prodavali zemicke i kifle. Popodne su se pojavljivali „cuker pekari“, koji su na poslužavniku nosili kolace, najcešce prelivene cokoladom. Tek predvece su se na ulici pojavljivale cevabdžije. A kada padne noc glavna caršija, Tešnjar, pretvarala se u šetalište. Tu su se momci i devojke upoznavali i uzimali. Ispred kuca se sedelo i razgovaralo.

Danas je Tešnjar jedinstvena gradska celina 19. veka sacuvana u Srbiji. Njegova arhitektura je vrlo skromna i ilustruje ekonomske prilike vremena u kome je nastala. Okosnicu današnjeg sacuvanog jezgra cini dvadesetak kuca gradenih u bondrucnoj konstrukciji koje su sacuvale svoj prvobitni oblik. Dvorišta su kaldrmisana, uzana, dugacka, sa dosta cveca i drveca. Tešnjar ima i svoje zalede pored Kolubare, prema kojoj su okrenute bašte, ekonomske gradevine i kapije. Ulicne zgrade samo zajedno sa dvorištima i zaledem predstavljaju jedinstvenu celinu. Od starih zanata u Tešnjaru su danas prisutni: tkacki, grncarski, obucarski, voskarski, trukerski, liciderski, bojadžijski, krojacki za narodno odelo i berberski. Tešnjar je danas sa više desetina ugostiteljskih objekata i omiljeno mesto za izlaske Valjevaca i njihovih gostiju. Najpoznatiji valjevski letnji festival su Tešnjarske veceri. Tešnjarske veceri su medunarodna, kulturna, turisticko – privredna manifestacija. Predstavljaju smotru pozorišnog i filmskog stvaralaštva, književnika, izdavaca, knjižara, vrhunskih autora u oblasti klasicnog i savremenog muzickog stvaralaštva i ostvarenja u oblasti likovne umetnosti. Prateci programi predstavljaju turisticku i privrednu ponudu grada. Tešnjarske veceri postoje od 1987. godine i održavaju se tradicionalno svake godine u mesecu avgustu.


→ Narodni muzej u Valjevu je 1951. godine osnovala tadašnja opština Valjevo. Narodni muzej je muzej kompleksnog tipa. Svojom delatnošću pokriva teritoriju Kolubarskog okruga – grad Valjevo i opštine: Osečina, Mionica, Lajkovac, Ub i Ljig. Istovremeno, pored aktivnosti zaštite kulturne baštine, opšte kulturološih i vaspitno-obrazovnih zadataka, valjevski muzej otvara i četvrti put svoga delovanja – razvoj kulturnog turizma. U okviru izdavačke delatnosti, od 1959. godine Muzej je objavio brojne publikacije posvećene istoriji i kulturi valjevskog kraja – monografije, studije, istraživanja, vodiče muzejskih postavki i drugo. Stalna izložba valjevskog muzeja predstavlja nesvakidašnji vremeplov nastao kombinacijom klasičnih načina muzejske prezentacije i modernih metoda ambijentalne i događajne rekonstrukcije, obogaćenih upotrebom savremene scenografske multimedijalne tehnologije. To je prva srpska stalna postavka za XXI vek: ”Treća dimenzija prošlosti – pogled iz budućnosti.” Posredstvom neponovljivih eksponata, izvanrednih ambijentalnih rekonstrukcija i savremene tehnologije, vratite se u prošlost i doživite treću dimenziju prohujalih vekova. A u muzejskoj suvenirnici Vam se nudi veliki izbor prigodnih suvenira, dok u muzejskom kafe klubu možete predahnuti i sabrati utiske.Muzejsko društvo Srbije je Narodnom muzeju u Valjevu dodelilo plaketu „Mihailo Valtrović“ za najbolju muzejsku ustanovu u Srbiji u 2005. i 2008. godini. Stalne postavke Narodnog muzeja Valjevo su najposećeniji muzejski prostori na zatvorenom u Srbiji. Narodni muzej Valjevo je 2012. godine nagrađen „Turističkim cvetom“, najvišim nacionalnim priznanjem koje za doprinos razvoju turizma daje Turistička organizacija Srbije.


→ Muselimov konak je najstarija zgrada sacuvana u Valjevu. Nastala je krajem 18. veka za potrebe Muselima, turskog upravnika Valjevske nahije. Prizemna gradevina ima oblik pravougaonika sa dva naspramno postavljena trema duž podužnih strana. Gradena je lomljenim kamenom, sa podrumom koji je ispod cele površine prizemlja i koji ima spoljne prilaze. Krov je cetvorovodni, sa ceramidom kao pokrivacem. Dok je njegov prizemni deo predstavljao administrativne prostorije, u podrumu se nalazila apsana, odnosno zatvor. Muselimov konak, graden u XVIII veku, vezan je za istorijske dogade koji su se odvijali na pocetku Prvog srpskog ustanka. Iz njegovog podruma izvedeni su na gubilište Ilija Bircanin i Aleksa Nenadovic 1804. godine. U ovoj zgradi bila je zatim škola. Posle izvedene resauracije zgrada je pretvorena u muzej pošto su na njoj izvedene nužne konzervatorsko-restauratorske intervencije. U prizemlju je izložba posvecena Prvom i Drugom srpskom ustanku, dok se u podrumu nalazi postavka posvecena Seci knezova.


→ Sveti manastir Ćelije nalazi se na 6 km jugozapadno od Valjeva, na levoj obali reke Gradac. Gradac je reka ponornica koja izvire ispod planine Povlen, a posle nekoliko kilometara ponire i ponovo izbija kod sela Bogatića, poviše Ćelija, kod Jakog izvora. Odatle do Ćelija Gradac teče kroz krivudavu klisuru, pravi izvestan luk oko manastira i odlazi prema Valjevu, gde se uliva u Kolubaru. Sam manastir se nalazi u brdovitom, životpisnom predelu koji pripada ataru sela Lelić. Na istoku sela nalze se brda: Vrane, Markovac, Presadi, Kaluđersko brdo, Koviljača i Ćelijske Urvine. Između tih brda, u jednoj od kotlina, leži manastir. “Ovaj manastir leži izmeždu šumni, kamenosteni planina, na maloj reki, imenuemoj Gradac, a na mestu dosta krasnom i oceditom”, napisao je Joakim Vujić u svom “Putešestviju po Srbiji”. Okolina manastira učinila je sam manastir skrivenim i izdaleka nevidljivim. Manastir se ne vidi sve dok se ne počne silaziti u kotlinu u kojoj se nalazi.


→ Reka Gradac je smaragdni biser zapadne Srbije koja svojim nijansama zelene boje dokazuje svoju bistrinu i čistoću. Iako je proglašen najčistijom rekom u Srbiji, smatra se da je jedna od najčistijih reka u Evropi. Reka Gradac je biser ovog kraja zbog svoje lepote, prelepog kanjona i još lepše prirode, a sa druge strane je i život ovog kraja, jer mu daje najčistiju vodu za piće. Ovde ćete se osećati kao da ste sami deo prirode, a huk reke je nešto što će Vas terati da se uvek ovde vratite. Reka Gradac je udaljena od Valjeva nekih 5km, a od Beograda do Valjeva, ako se putuje Ibarskom magistralom, ima 100km. Ovde imate priliku da vidite manastir Ćelije, zadužbinu kralja Dragutina Nemanjića, iz 13. veka. Takođe, ovaj manastir je bio dom čuvenom duhovniku, mudracu i iscelitelju, Avi Justinu Popoviću, kome veliki broj namernika i danas dolazi da poseti mošti. S druge strane, ništa manje nije vredan manastir Lelić, a takođe je neizbežan tokom šetnje. Nalazi se na nekom 11~tom kilometru od Valjeva, u istoimenom selu. Zadužbina je čuvenog duhovnika, vladike Nikolaja Velimirovića. To je prelepa crkva sagrađena u moravskom stilu, kombinovanjem kamena, cigle i sige, što posebno doprinosi njenom šarmu. Gradac je sam po sebi veoma specifična reka, jer se od svog izvorišta i preko svog toka različito ponaša. Izvire podno planine Povlen, najveće u nizu valjevskih planina, da bi nakon nekoliko kilometara ponirala i ponovo izbijala na površinu. Nastaje na mestu gde se sastavljaju Bukovska reka i Zabava i odatle, pa sve do ušća u reku Kolubaru, teče kroz klisurasti krajolik u dužini od 28km. Sam kanjon Gradca, koji je usecan kroz vekove, dug je 22.7 km i predstavlja pravu avanturu. Posebno su interesantna vrela ove reke koja se nižu čitavim njenim tokom.

Kanjon reke Gradac je impozantno remek delo prirode, što dokazuje sama okolina. Ovde postoji preko sedamdeset pećina za koje se pouzdano zna, što je zaista neverovatno za ovako malu reku. A time se ne mogu podičiti ni mnogo veće reke. S toga ćete imati priliku da vidite Degurićku pećinu, koja prednjači u odnosu na druge dužinom svojih hodnika, veličinom, a posebno lepotom pećinskog nakita. U blizini pećine je istoimeno selo, a nadomak sela je brana koja pored svoje svrhe, predstavlja i omiljeno kupalište Valjevaca. Smatra se da je ovo područje bilo dom čoveku još od pradavnih vremena, a tragovi koji su ovde pronađeni vode nas čak do paleolita. Pored toga, bilo je stanovništva i u antičkom dobu, kao i u srednjem veku, a otkriveno je mnoštvo kelija~isposnica.